Hand-boeken: het vakmanschap achter boeken

Rond boeken bestaan veel praktijken en gewoonten die in de hoofden en handen van mensen zitten. Het vakmanschap dat nodig is om een fysiek boek te kunnen maken, maar ook te herstellen, bijvoorbeeld: boekbinden, illustreren, schrijven, drukken ... Ook wie informatie zoekt of een verhaal opbouwt, sluit aan bij eeuwenoude tradities.  En tegelijkertijd staan deze praktijken nooit stil. Denk bijvoorbeeld aan de manier waarop vormgevers grafische elementen toevoegen aan een tekst en de inhoud ervan versterken dankzij goedgekozen vormen, lay-out en kleuren. Het doet denken aan het werk van middeleeuwse verluchters, maar dan in een modern jasje.

Leescultuur beleefd: het gebruiken van boeken

Boeken worden niet gemaakt om voor eeuwig op de boekenplank te staan. Ze worden gebruikt en beleefd. Leescultuur is ook een vorm van immaterieel cultureel erfgoed en iedereen beleeft het anders: ‘s avonds op je eentje in de zetel lezen, hardop voorlezen voor het slapengaan, een boek bespreken in een leesclub… En elke boekverzamelaar zal het beamen: ook het kopen, verkopen en verzamelen van boeken volgt eigen gewoonten en ongeschreven regels. Heb jij thuis ook een eigen manier om structuur aan te brengen in je boekenkast? Die manier om kennis te structureren gebeurt soms ook volgens doorgegeven gewoonten!

Praktijken op papier: boeken als schatkamer voor immaterieel erfgoed

Wist je dat boeken zelf ook een bron vormen voor allerlei andere niet-boekgebonden praktijken? Bibliothecaire collecties bevatten namelijk een momentopname van allerlei praktijken en vormen zo instrumenten om al die kennis door te geven. Traditionele recepten in oude kookboeken, melodieën op partituren of instructies om een fruitboom te planten… over alles kan je wel iets terugvinden. Deze collecties zijn ware schatkamers van immaterieel erfgoed. Wie ze verkent, kan niet alleen de inhoud van de boeken benutten, maar vindt er ook inspiratie om iets nieuws te creëren.