Op vrijdag 4 september blies KADOC 50 kaarsjes uit … maar klopt dat eigenlijk wel? Toen voorzitter Bart Raymaekers in de archieven dook, ontdekte hij - ironisch genoeg - dat hij de exacte ontstaansdatum van KADOC niet kon vastpinnen op één moment. Wel vond hij een samenloop van losse initiatieven terug, die stap voor stap uitgroeiden tot wat KADOC vandaag is: een huis dat voortdurend blijft vernieuwen. 

En dat mocht ik eigenhandig ondervinden op deze feestelijke dag. Want meteen werd duidelijk dat archiveren niet enkel gaat om het bewaren van een stapeltje feiten uit het verleden dat ooit eens op zijn einde loopt. Archiveren is eigenlijk heel eigentijds. Nieuwe verhalen dienen zich voortdurend aan ter documentatie, terwijl de geschiedenis zichzelf elke dag blijft schrijven. Onderzoekster en verantwoordelijke Creatie, Communicatie en Participatie Kristien Suenens vertelde ons dat KADOC voortdurend anticipeert op nieuwe maatschappelijke dynamieken. Zo blijft het futureproof. 

Meer over de verhalen die KADOC opneemt en bewaart, kwam ik te weten tijdens een prikkelend panelgesprek met vier zeer diverse sprekers. Zo kregen we invalshoeken te horen vanuit de ACV Documentatiecel via Lieve Callaert, de Congolees-Belgische vormingswerking via auteur en reportagemaker Don Moussa Pandzou en de Belgian Youth Sikh Association via Sukhpreet Singh. Ook ontdekten we via Gerrit Vanden Bosch dat het Aartsbisdom Mechelen-Brussel het eigen archiefbeheer nog volledig op zich neemt. Ik was erg onder de indruk van de diversiteit aan projecten waar KADOC vandaag haar schouders onder zet.

Na het panelgesprek volgde ik twee verdiepende workshops over de manier waarop KADOC vandaag blijft groeien. 

  • Erfgoed en meerstemmigheid: Meer dan ooit stelt KADOC meerstemmigheid centraal in een steeds diverser wordende samenleving. Elk verhaal verdient het om bewaard te worden, met gelijkwaardigheid als belangrijkste fundament. ‘Maar neemt een erfgoedinstelling dan een maatschappelijk standpunt in?’. Dat was het centrale vraagstuk van deze workshop. Persoonlijk vind ik dit een bijzonder relevante kwestie die van toepassing kan zijn op elke erfgoedinstelling. Want waar bevindt zich eigenlijk dat evenwicht?
  • Jongeren en erfgoed: Deze workshop illustreerde de initiatieven die KADOC al nam om jongeren warm te maken voor hun werking. Daarbij gaf het communicatieteam heel wat nuttige tips waar ook andere erfgoedinstellingen mee aan de slag konden. Want wie wil er nu niet, jong of oud, deelnemen aan een gekke activiteit zoals dansen, overnachten of een tattoo laten zetten op een prachtige erfgoedlocatie? Ik zou het wel weten! 

Gekaderd door de muzikale intermezzo’s stelde het KADOC-team tijdens het rijke avondprogramma het boek Vloek en zegen. Pakkende verhalen over de samenleving in Vlaanderen (1750-vandaag) voor. Ze deden alvast enkele verhalen uit de doeken - zonder spoilers, natuurlijk! 

Over doeken gesproken.. De avond werd afgesloten met twee tentoonstellingen. 

  • De opening van God op straat. Hoe religie de publieke ruimte vormgeeft. In samenwerking met het Vlaams Architectuurinstituut koos KADOC voor een elegante opstelling met gedrapeerde witte doeken in de kapel van KADOC zelf. Die kon het publiek, mezelf incluis, zeker wel smaken. 
  • De voorstelling van Erfgoedblikken. Foto’s Dries Theuwissen die de gemeenschap achter het KADOC-archief in beeld brengt. Want het is toch zoveel fijner om gezichten aan verhalen te kunnen koppelen. 

Wat ik vooral meeneem uit dit feestelijke evenement, is dat KADOC in beweging blijft en nooit stopt met het bewaren van oude en nieuwe verhalen. De klus zal dus nooit helemaal geklaard zijn. Dat kan maar één ding betekenen: op naar nog eens 50 jaren KADOC!

Vragen?